Wdrożenie CBAM dla importerów — od rejestracji jako Authorised Declarant po pierwszy raport roczny

Doradzamy w CBAM. Nie z perspektywy prawnika — z perspektywy inżyniera, który 30 lat pracował w przemyśle.

Ważne: termin 31 marca 2026 r. na złożenie wniosku o status upoważnionego zgłaszającego CBAM (Authorised Declarant) już minął. Jeśli wciąż go nie masz, import towarów objętych CBAM powyżej progu 50 ton jest zablokowany — odprawa celna wymaga przyznanego statusu, a organ ma na decyzję 120 dni. Im szybciej złożysz wniosek, tym szybciej odblokujesz import.

Od 1 stycznia 2026 r. trwa faza definitywna CBAM. Pierwsza roczna deklaracja CBAM za 2026 r. musi być złożona do 30 września 2027 r. — i weryfikuje ją akredytowana jednostka zewnętrzna. To oznacza, że procedury, dokumentacja i dane od dostawców spoza UE muszą być gotowe już teraz, a nie w ostatnim kwartale przed terminem.
Pomagamy importerom zbudować kompletny system zarządzania obowiązkami CBAM — bez improwizacji i bez ukrytych kosztów.

Kogo obowiązuje CBAM — sprawdź, czy podlegasz

CBAM (Carbon Border Adjustment Mechanism) — wprowadzony Rozporządzeniem (UE) 2023/956, zmienionym Rozporządzeniem (UE) 2025/2083 z 8 października 2025 r. (Dz.U. UE L 17.10.2025) — obowiązuje firmy, które jednocześnie spełniają trzy warunki:

  • Importują towary spoza Unii Europejskiej — bezpośrednio lub przez pośrednika celnego
  • Importowane towary należą do jednej z sześciu grup objętych mechanizmem — żelazo i stal, aluminium, cement, nawozy, wodór, energia elektryczna (lista obejmuje 180 grup towarowych, w tym wyroby pochodne: konstrukcje stalowe, rury, profile aluminiowe, śruby, drut)
  • Łączna masa importu przekracza 50 ton netto rocznie — próg de minimis wprowadzony Rozporządzeniem (UE) 2025/2083 ↗ (link zewnętrzny: eur-lex.europa.eu). Wyjątek: dla energii elektrycznej i wodoru próg nie obowiązuje

W praktyce CBAM dotyczy znacznie szerszej grupy firm niż się powszechnie sądzi. Jeśli kupujesz komponenty stalowe od dostawcy w Turcji, Indiach lub Chinach — prawdopodobnie podlegasz. Jeśli sprowadzasz odlewy aluminiowe, elementy konstrukcyjne lub elementy złączne spoza UE — sprawdź, czy masa przekracza próg. To samo dotyczy importerów cementu, nawozów i wodoru.

Niespodziewany wymiar dla polskich firm: największymi dostawcami produktów objętych CBAM do Polski są nie Chiny czy Indie, lecz bezpośredni sąsiedzi — Ukraina i Białoruś. Polska importuje znaczne wolumeny cementu z Ukrainy (w latach 2019–2024 wzrost prawie 30-krotny) oraz stali. Każdy polski producent betonu kupujący cement z Ukrainy albo huty kupujące stal z Białorusi staje się od 1 stycznia 2026 r. podmiotem CBAM.

Nie masz pewności, czy CBAM dotyczy Twojej firmy?

Wyślij listę pozycji celnych z deklaracji importowych z ostatnich 12 miesięcy. W ciągu 24 godzin wracamy z odpowiedzią: czy podlegasz CBAM, jaki masz harmonogram działań i co powinieneś zrobić w pierwszej kolejności. Bez zobowiązania do dalszej współpracy.

Harmonogram CBAM 2026–2027 — co musisz zrobić i kiedy

Harmonogram obowiązków CBAM jest twardy i nie ma w nim miejsca na opóźnienia. Najważniejsze daty:

Od 1 stycznia 2026 r. — faza definitywna CBAM

Koniec okresu przejściowego. Importerzy mają obowiązek prowadzić ewidencję emisji wbudowanych dla każdej partii importowanej, według metodyki Komisji Europejskiej. Raporty kwartalne za 2025 r. już nie są wymagane — wchodzi reżim roczny. Polska ustawa z 21 listopada 2025 r. o zmianie ustawy o systemie zarządzania emisjami gazów cieplarnianych (podpisana przez Prezydenta 18 grudnia 2025 r.) formalizuje CBAM w polskim porządku prawnym — wyznacza organy właściwe, precyzuje procedury i tryb kar.

Status Authorised Declarant — termin 31 marca 2026 r. już minął, co dalej

Procedura składania wniosków o status upoważnionego zgłaszającego CBAM ruszyła w Polsce 1 grudnia 2025 r. — organem właściwym jest Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu ↗ (link zewnętrzny: gov.pl). Od 1 stycznia 2026 r. import towarów objętych CBAM powyżej progu 50 ton jest możliwy wyłącznie przez podmiot posiadający status — z wyjątkiem okna przejściowego: do 31 marca 2026 r. można było importować również na podstawie samego złożonego wniosku, jeszcze przed wydaniem decyzji. Ten termin minął — teraz wniosek nie wystarczy, liczy się przyznany status. Organ ma na decyzję 120 dni.

Od 1 lutego 2027 r. — start sprzedaży certyfikatów CBAM

Państwa członkowskie rozpoczynają sprzedaż certyfikatów odpowiadających emisjom wbudowanym w importowane towary. Cena certyfikatu powiązana ze średnią tygodniową ceną uprawnień EU ETS. Firmy muszą zacząć kupować certyfikaty na poczet emisji za 2026 r., a jednocześnie utrzymywać bieżące pokrycie za 2027 r. To pierwszy kwartał, w którym koszty CBAM realnie się kumulują.

Do 30 września 2027 r. — pierwsza roczna deklaracja i umorzenie certyfikatów

Roczna deklaracja CBAM obejmuje wszystkie importy z 2026 r. i musi być zweryfikowana przez akredytowaną jednostkę zewnętrzną. Liczba certyfikatów do umorzenia odpowiada zweryfikowanym emisjom wbudowanym. W pierwszym roku okresu docelowego (za 2026 r.) obowiązuje obniżona stopa certyfikatów do umorzenia — wartość ta będzie rosnąć stopniowo do 100% w 2034 r., w miarę wycofywania bezpłatnych uprawnień EU ETS.

Od 2027 r. — zasada kwartalna 50% pokrycia

Importerzy muszą utrzymywać na rachunku certyfikaty pokrywające minimum 50% emisji wbudowanych z bieżącego roku kalendarzowego (wcześniej proponowano 80% — Rozporządzenie 2025/2083 obniżyło próg). Brak certyfikatów oznacza brak możliwości legalnego importu.

Co Cię to kosztuje, jeśli zwlekasz

Większość komunikacji o CBAM skupia się na karach. Faktycznie ważniejsze są dwa inne typy kosztów — bezpośrednio zależne od tego, jak szybko zaczniesz.

Karny narzut wartości domyślnych — rośnie z każdym rokiem

Importer, który nie zdobędzie rzeczywistych danych emisyjnych od producenta spoza UE i zastosuje wartości domyślne Komisji Europejskiej, płaci karny narzut: +10% w 2026 r., +20% w 2027 r., +30% od 2028 r. Oznacza to, że każdy miesiąc opóźnienia w rozpoczęciu rozmów z dostawcami przekłada się wprost na koszt certyfikatów. Pozyskanie wiarygodnych danych emisyjnych od dostawców z Azji typowo zajmuje 4–6 tygodni — to najmniej przewidywalny element całego procesu.

Wyjątek dla sektora nawozowego: narzut wynosi tu 1% w pierwszych latach (zamiast 10/20/30%) — ze względu na bezpieczeństwo żywnościowe. Jeśli importujesz nawozy, skala kosztów certyfikatów jest istotnie niższa, ale obowiązki ewidencyjne i sprawozdawcze pozostają w pełni.

Kara 100 EUR za tonę CO₂ + blokada importu

Brak certyfikatów pokrywających zweryfikowane emisje wbudowane oznacza karę 100 EUR za każdą tonę CO₂ — w fazie definitywnej CBAM (od 2026 r.) jest to kara zharmonizowana z poziomem kar EU ETS. Dla średniego importera komponentów stalowych z Azji to typowo setki tysięcy euro rocznie.

Cena samego certyfikatu CBAM jest powiązana ze średnią tygodniową ceną uprawnień EU ETS, której kurs w ostatnich latach wahał się między 60 a 100 EUR za tonę CO₂. To realna skala kosztu, którą warto wpisać w budżet już dziś — pierwsze rzeczywiste wydatki na certyfikaty pojawią się w I kwartale 2027 r., gdy trzeba będzie kupić certyfikaty na pokrycie całego importu z 2026 r.

Najpoważniejsza konsekwencja nie jest jednak finansowa — brak statusu Authorised Declarant od 1 stycznia 2026 r. blokuje import towarów objętych CBAM. To ryzyko operacyjne: przestój linii produkcyjnej, utracone kontrakty, kary umowne z klientami.

Doradztwo CBAM dla firm przemysłowych — dlaczego CWDS Consulting

CBAM doradzają dziś trzy rodzaje firm. Każda ma swoje ograniczenia.

Kancelarie podatkowe i prawne opisują przepis, ale nie wiedzą, jak ustawić procedurę w zakładzie produkcyjnym i jak rozmawiać z dostawcą o jednostkowym śladzie węglowym. Po projekcie zostaje raport — nie system.

Firmy certyfikujące i audytorskie weryfikują dokumentację, ale jej nie tworzą. Mają zakaz uczestniczenia we wdrożeniu tego samego klienta, którego później audytują.

Duże firmy konsultingowe oferują pełną obsługę, ale ich stawki są kalibrowane pod największe grupy kapitałowe. Średnia firma przemysłowa płaci za markę i overhead, którego nie wykorzystuje.

My pracujemy inaczej.

Inżynier z 30-letnim stażem w przemyśle chemicznym, nie prawnik.

Rozumiemy zakład produkcyjny od środka — wiemy, jakie dane są realnie dostępne w systemie ERP, jakie trzeba zbudować i ile czasu zajmie ich zebranie. Więcej o naszym podejściu na stronie O nas.

Wdrażamy, nie konsultujemy.

Procedury, które piszemy, są pisane z myślą o osobie, która ma je później uruchomić — nie o audytorze, który ma je przeczytać. Nasz czteroetapowy proces opisaliśmy szczegółowo w sekcji Jak pracujemy ↗ (link wewnętrzny: /jak-pracujemy).

Naturalne synergie z pozostałymi naszymi usługami.

CBAM łączy się bezpośrednio z trzema innymi obszarami, w których pracujemy: ślad węglowy ↗ (link wewnętrzny: /uslugi/slad-weglowy-esg) (obliczenia emisji wbudowanych w towary CBAM wykonujemy w tej samej metodyce co Corporate i Product Carbon Footprint — GHG Protocol, ISO 14067), audyt energetyczny ↗ (link wewnętrzny: /uslugi/audyt-energetyczny) (te same dane bilansowe wchodzą do Scope 1 i 2), ISO 50001 ↗ (link wewnętrzny: /uslugi/iso-50001) (system zarządzania energią porządkuje pomiary, które potem zasilają obliczenia CBAM). Robimy te tematy w jednym zespole, nie odsyłamy do partnerów.

Po projekcie Twój zespół ma kompetencje, by prowadzić CBAM samodzielnie.

Wsparcie po wdrożeniu (Abonament) jest opcją dla firm, które wolą mieć stałe zaplecze merytoryczne — nie warunkiem dalszej zgodności. Procedury, które wdrażamy, są tak udokumentowane, by działały bez naszej obecności.

Aktualnie pracujemy z producentem wyrobów stalowych z międzynarodowej grupy kapitałowej oraz producentem komponentów automotive z dwoma zakładami w Polsce.

W obu przypadkach — od pełnego wdrożenia po raportowanie kwartalne. Doświadczenie z branż przemysłu chemicznego, metalowego, automotive i spożywczego — sektorów, w których CBAM dotyka realnych, importowanych komponentów, nie hipotetycznych przykładów.

Wdrożenie CBAM od podstaw, wsparcie dokumentacyjne, abonament

Mamy trzy ścieżki współpracy — wybór zależy od tego, w którym miejscu jesteś dzisiaj.

Wdrożenie CBAM od podstaw

Dla firm, które zaczynają od zera lub mają tylko fragmentaryczne ustalenia.

Co dostajesz:

  • Rejestrację jako upoważniony zgłaszający (Authorised Declarant)
  • Komplet procedur wewnętrznych obejmujący m.in. monitorowanie emisji wbudowanych, komunikację z dostawcami spoza UE, weryfikację danych, archiwizację dokumentów i kontrolę wewnętrzną
  • Szkolenie zespołu odpowiedzialnego za CBAM po Twojej stronie
  • Wzory dokumentów (zapytania do dostawców, rejestry partii, formularze danych)
  • Asystę przy pierwszym raporcie rocznym

Czas: 8–10 tygodni od podpisania umowy.

Wsparcie dokumentacyjne CBAM

Dla firm, które część pracy wykonały same lub przez wewnętrzny zespół, ale brakuje im konkretnych dokumentów wymaganych do weryfikacji zewnętrznej.

Co dostajesz:

  • Procedurę archiwizacji danych CBAM (wymóg formalny przy weryfikacji)
  • Matrycę odpowiedzialności RASCI dla zespołu CBAM
  • Agendę audytu wewnętrznego CBAM
  • Plan operacyjny na pierwszy rok raportowania

Czas: 3 tygodnie.

Abonament miesięczny CBAM

Dla firm z wdrożonym systemem CBAM, które chcą mieć stałe wsparcie merytoryczne i pewność, że nie przegapią zmiany regulacyjnej.

Co dostajesz:

  • Comiesięczną weryfikację danych z systemu przed zaksięgowaniem
  • Doradztwo na żądanie (telefon, mail, ad-hoc spotkania)
  • Monitoring zmian w przepisach CBAM i komunikatów Komisji Europejskiej
  • Asystę przy przygotowaniu raportu rocznego i kontakcie z jednostką weryfikującą

Minimalny okres: 12 miesięcy.

Wycena każdego projektu zależy od kilku zmiennych: liczby pozycji celnych objętych CBAM, liczby dostawców spoza UE z którymi trzeba pracować, stanu obecnej dokumentacji wewnętrznej, terminu wykonania i — w przypadku abonamentu — intensywności wsparcia. Po pierwszej rozmowie przedstawiamy ofertę z konkretną ceną i harmonogramem, bez ukrytych pozycji i bez „wyceny po wykonaniu”. Pierwsza rozmowa jest bezpłatna i niezobowiązująca.

Pierwsze pytania, które dostaniesz na bezpłatnej rozmowie

Decydent po Waszej stronie chce wiedzieć, na co się umawia. Pokazujemy wprost, o co zapytamy w pierwszych 30 minutach. Niczego się nie domyślaj — wystarczy, że odpowiesz na tyle, ile wiesz.

  • Co i skąd importujecie? Lista głównych pozycji celnych z deklaracji importowych z ostatnich 12 miesięcy plus kraje pochodzenia — to pozwala w 5 minut ustalić, czy podlegacie obowiązkowi i jaki jest jego zakres
  • Jaki jest roczny wolumen importu towarów CBAM (w tonach netto, suma dla wszystkich kodów)? Jeśli nie znacie dokładnej liczby — wystarczy szacunek z dokładnością do rzędu wielkości
  • Macie już status upoważnionego zgłaszającego CBAM, jesteście w trakcie procedury, czy jeszcze go nie zgłosiliście? To decyduje o tym, ile czasu mamy na działanie
  • Czy macie kontakt z dostawcami w temacie emisji wbudowanych? Czy poprosiliście ich o dane, czy planujecie się na wartościach domyślnych Komisji?
  • Kto w firmie będzie odpowiedzialny za CBAM operacyjnie? Wskazanie osoby kontaktowej zwykle decyduje o tempie projektu — bez niej każde wdrożenie ugrzęźnie

Po tych pytaniach mamy wystarczająco, żeby na koniec rozmowy powiedzieć: czy CBAM Was dotyczy, w jakim zakresie, ile zajmie wdrożenie i jakie są pierwsze priorytety w nadchodzących tygodniach. Bez prezentacji sprzedażowej, bez konieczności drugiego spotkania na samą wycenę.

Pierwsza rozmowa o CBAM jest bezpłatna.

Po niej wiesz, jak wygląda Twoja sytuacja regulacyjna, co musisz zrobić w najbliższych miesiącach i ile zajmie wdrożenie. Niezależnie od tego, czy zdecydujesz się na współpracę z nami.

Najczęściej zadawane pytania

Audyt energetyczny to specjalistyczna usługa, która wymaga wiedzy, doświadczenia i odpowiednich uprawnień. Audytor powinien być wpisany do wykazu osób uprawnionych, prowadzonego przez Ministerstwo Rozwoju i Technologii. Wybierając wykonawcę, zwróć uwagę na jego doświadczenie, portfolio zrealizowanych projektów oraz opinie klientów. W CWDS Consulting nasz zespół składa się z certyfikowanych inżynierów z wieloletnią praktyką, którzy łączą wiedzę teoretyczną z praktycznym podejściem do rozwiązywania problemów energetycznych.

Najczęściej prosimy o projekt budowlany, dokumentację techniczną instalacji grzewczej i wentylacyjnej oraz rachunki za energię i ogrzewanie z ostatnich 2-3 lat.

Proces, od zebrania danych po dostarczenie raportu, trwa zazwyczaj od jednego do kilku tygodni, w zależności od skomplikowania obiektu.

Nie. Świadectwo energetyczne jedynie określa klasę energetyczną budynku (podobnie jak etykiety na sprzęcie AGD). Audyt to znacznie głębsza analiza, która zawiera konkretne zalecenia modernizacyjne i wskazuje, jak poprawić efektywność energetyczną.

Audyt budynku skupia się na jego konstrukcji i instalacjach (ogrzewanie, wentylacja, oświetlenie). Audyt przedsiębiorstwa dodatkowo analizuje zużycie energii w procesach produkcyjnych, systemach sprężonego powietrza czy chłodnictwie.